تجارت الکترونیکی در آستانه عصر ایجنتها؛ هوش مصنوعی چگونه رفتار کسبوکارها را تغییر میدهد؟
آرش سروری با شهریار بیدار، نایبرئیس هیأتمدیره و مدیرعامل وایب، در روز دوشنبه ۹ شهریورماه و در استیج ۴۰ الکامپ به بررسی روندهای نوظهور در حوزه Agentic E-commerce و نقش عاملهای هوشمند در آینده کسبوکار پرداخت.
به گزارش کلیک در جریان بیستونهمین نمایشگاه بینالمللی الکامپ، آرش سروری در استیج ۴۰ با شهریار بیدار، نایبرئیس هیأتمدیره و مدیرعامل وایب، درباره یکی از روندهای جدید حوزه فناوری یعنی «Agentic E-commerce» یا تجارت الکترونیکی مبتنی بر عاملهای هوشمند گفتوگو کرد؛ روندی که میتواند نقش هوش مصنوعی را از یک ابزار پاسخگو و پیشنهاددهنده به عاملی فعال در فرایندهای کسبوکار ارتقا دهد.
مدیرعامل وایب در این گفتوگو با اشاره به سرعت تحولات هوش مصنوعی، بر تغییراتی که این فناوری در مدل فعالیت کسبوکارها ایجاد کرده است، تأکید کرد. به گفته او، بخشی از این تحولات در حال حاضر در سطح کسبوکارها در حال شکلگیری است و برخی شرکتها نیز بهصورت جدی در حال پیادهسازی راهکارهای مبتنی بر نسل جدید هوش مصنوعی هستند.
از هوش مصنوعی مولد تا عاملهای هوشمند
یکی از تفاوتهای مهم نسل جدید ابزارهای هوش مصنوعی با مدلهای پیشین، حرکت از تولید محتوا و پاسخگویی به سمت انجام وظایف و عملیات است. در مدلهای Agentic AI، عامل هوشمند میتواند با دریافت یک هدف، مجموعهای از اقدامات لازم برای رسیدن به آن هدف را شناسایی و اجرا کند.
این تغییر در حوزه تجارت الکترونیکی اهمیت ویژهای دارد؛ چرا که فرایند خرید تنها به نمایش یک محصول یا پاسخ به پرسش مشتری محدود نمیشود و مجموعهای از اقدامات از جستوجو و مقایسه گرفته تا انتخاب، تصمیمگیری و تعامل با سرویسهای مختلف را دربرمیگیرد.
در چنین شرایطی، ایجنتهای هوشمند میتوانند بهتدریج بخشی از این فرایندها را برعهده بگیرند و تجربه جدیدی از تعامل میان مشتری و کسبوکار ایجاد کنند.

کسبوکارها در برابر یک تغییر ساختاری
موضوع مهم دیگری که در این گفتوگو مطرح شد، تأثیر این فناوری بر مدلهای کسبوکار است. ورود ایجنتها به تجارت الکترونیکی میتواند نحوه جذب مشتری، ارائه خدمات، فروش و حتی طراحی فرایندهای داخلی شرکتها را تغییر دهد.
در واقع، در مدل سنتی تجارت الکترونیکی، کاربر مستقیماً با فروشگاه یا پلتفرم تعامل میکند؛ اما در مدل Agentic E-commerce، بخشی از این تعامل میتواند از طریق یک عامل هوشمند انجام شود. این عامل ممکن است با درک نیاز کاربر، گزینههای مختلف را بررسی کرده و بخشی از مسیر رسیدن به نتیجه را برای او انجام دهد.
به همین دلیل، توسعه این فناوری تنها یک تغییر در ابزارهای نرمافزاری نیست، بلکه میتواند به تغییر در معماری کسبوکارهای دیجیتال منجر شود.
ایران و فرصت ورود به نسل جدید تجارت دیجیتال
گفتوگوی آرش سروری و شهریار بیدار در الکامپ در شرایطی انجام شد که هوش مصنوعی به یکی از مهمترین محورهای تحول در اقتصاد دیجیتال تبدیل شده است. حرکت به سمت Agentic E-commerce میتواند برای کسبوکارهای ایرانی نیز به معنای بازنگری در شیوه ارائه خدمات و ارتباط با مشتریان باشد.
با افزایش توانایی مدلهای هوش مصنوعی در درک زبان، تصمیمگیری و اجرای زنجیرهای از وظایف، مرز میان «دستیار هوشمند» و «عامل اجرایی» در حال کمرنگشدن است. همین تغییر میتواند در سالهای آینده یکی از عوامل مؤثر بر آینده تجارت الکترونیکی و مدلهای جدید کسبوکار باشد.