اینترنتِ بسته، اکوسیستمِ خسته؛ روایتِ سقوطِ آزادِ استارتاپهای ایرانی
در حالی که اقتصاد دیجیتال در جهان موتور محرک رشد تولید ناخالص داخلی است، محدودیتهای اینترنتی و فیلترینگ گسترده در ایران، اکوسیستم استارتاپی را به مرز فروپاشی کشانده است.
دادههای رسمی و گزارشهای میدانی از کاهش شدید ترافیکِ کسبوکارهای دیجیتال و خروجِ بیسابقه نخبگان خبر میدهند؛ بحرانی که تنها یک سالِ سخت را برای نوآوری رقم نزده، بلکه آینده اقتصادِ دانشبنیان کشور را به مسلخ برده است.
به گزارش کلیک، بررسیها نشان میدهد که محدودیتهای اینترنتی در ماههای اخیر، ضریب نفوذ و بهرهوری کسبوکارهای دیجیتال را با افتِ شدید مواجه کرده است. بر اساس گزارشهای انجمن تجارت الکترونیک تهران، سرعت اینترنت در ایران به طرز محسوسی کاهش یافته و دسترسی به پلتفرمهای بینالمللی با اختلالات مداوم همراه است؛ وضعیتی که به عقیده کارشناسان، «ضربه مستقیم به زیرساختِ نوآوری» است.
آمارها نشان میدهد که بیش از ۴۰ درصد از استارتاپها به دلیل محدودیتهای اینترنتی، در حفظ مشتریان خود با چالشهای جدی روبرو شدهاند. همچنین، نتایج نظرسنجیها از میان تیمهای استارتاپی حاکی از آن است که نزدیک به ۶۰ درصد از مدیرانِ فنی و متخصصانِ حوزه فناوری، در پی مهاجرت یا تغییر حوزه فعالیت خود هستند. این «فرار مغزها» تنها یک چالش نیروی انسانی نیست؛ بلکه به معنای از دست رفتنِ دانش فنی و سرمایهای است که بازگشت آن شاید دههها زمان ببرد.
وضعیت به قدری بحرانی شده که حتی کاهش درآمدهای تبلیغاتی و فروشِ بسیاری از پلتفرمهای داخلی، که وابسته به پلتفرمهای مسدودشده برای جذب مخاطب بودند، بین ۳۰ تا ۷۰ درصد تخمین زده میشود. در این فضایِ غبارآلود، سرمایهگذاران جسور (VCs) نیز عطای سرمایهگذاری در اکوسیستمِ بیثبات را به لقایش بخشیدهاند و جریانِ ورودِ سرمایه به استارتاپها به حداقل رسیده است.
آنچه امروز در اکوسیستم استارتاپی رخ میدهد، چیزی فراتر از کاهش درآمد است؛ این یک «خروجِ سازمانیافته» از فضایِ کارآفرینی در کشور است. بدونِ بازگشت به اینترنتِ آزاد و ایجاد امنیتِ روانی برای فعالانِ حوزه دیجیتال، پیشبینی میشود که تا پایان سال، شاهدِ تعطیلیِ بخش قابل توجهی از کسبوکارهای نوپا باشیم.