رشد ۸۰ برابری استفاده مدارس از اسکایروم؛ آموزش آنلاین میان بحران و چالش کیفیت
استفاده مدارس از پلتفرم اسکایروم در بهار ۱۴۰۵، همزمان با شرایط جنگی و تعطیلی مدارس، ۸۰ برابر شد.
در رویداد «تخته سیاه» با موضوع آینده آموزش آنلاین، فعالان این حوزه در کنار تشریح ظرفیتهای آموزش دیجیتال، درباره افت کیفیت یادگیری، کمبود معلم و زیرساختهای آموزشی نیز هشدار دادند.
پیمان عمرانی، مدیر ارشد مارکتینگ اسکایروم، در این رویداد اعلام کرد استفاده مدارس از این پلتفرم در بهار ۱۴۰۵ نسبت به دوره قبل ۸ هزار درصد افزایش داشته است. به گفته او، استفاده مدارس از اسکایروم در پاییز ۱۴۰۴ نیز نسبت به پاییز ۱۴۰۳، ۱۳۰ درصد رشد کرده بود.
عمرانی با اشاره به آمار کلی فعالیت اسکایروم گفت تاکنون ۳۵ میلیون نفر در رویدادهای این پلتفرم شرکت کردهاند و ۴۳ میلیون رویداد نیز از طریق آن برگزار شده است. اسکایروم همچنین توانسته در یک زمان، ۳۳ هزار رویداد را با حضور ۵۴۰ هزار کاربر همزمان مدیریت کند.
سه روند اصلی آموزش آنلاین مدارس
مدیر ارشد مارکتینگ اسکایروم، یادگیری ترکیبی، بازیوارسازی و هوش مصنوعی را سه روند مهم آینده آموزش مدارس دانست.
به گفته عمرانی، یادگیری ترکیبی میتواند مدل غالب آموزش در سالهای آینده باشد؛ مدلی که در آن آموزش حضوری در کنار ابزارهای دیجیتال و آموزش آنلاین قرار میگیرد. او همچنین بازیوارسازی را یکی از ابزارهای افزایش مشارکت و انگیزه دانشآموزان عنوان کرد.
هوش مصنوعی نیز به گفته او میتواند در توسعه تفکر انتقادی و تواناییهای اکتشافی دانشآموزان نقش داشته باشد. بر اساس آماری که عمرانی در این رویداد ارائه کرد، توسعه برنامههای درسی دیجیتال با کمک هوش مصنوعی بین سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ حدود ۳۳ درصد افزایش داشته است.
کمبود معلم و کلاس؛ مسئلهای فراتر از آموزش آنلاین
یکی از محورهای مطرحشده در این نشست، مشکلات ساختاری نظام آموزشی ایران بود. عمرانی با استناد به آمار آموزش و پرورش گفت مدارس کشور با کمبود ۱۲۰ هزار معلم و ۳۰ هزار مشاور تحصیلی مواجهاند. همچنین به گفته او، بیش از ۱۰۲ هزار کلاس درس نیز کمبود وجود دارد.
او سهم هزینههای آموزش دولتی از تولید ناخالص داخلی ایران را حدود ۲.۸ درصد اعلام کرد؛ رقمی که به گفته او در مقایسه با توصیه یونسکو برای اختصاص ۴ تا ۶ درصد از تولید ناخالص داخلی به آموزش، پایینتر است.
عمرانی همچنین تعطیلی مدارس و غیرحضوری شدن آموزش را از عوامل افت عملکرد تحصیلی دانست و گفت حدود ۴۳ درصد افت عملکرد تحصیلی در نتیجه تعطیلیها و آموزش غیرحضوری گزارش شده است. او ناترازی انرژی را نیز در کنار عواملی مانند آلودگی هوا، یکی از دلایل اثرگذار بر تعطیلی مدارس عنوان کرد.
هشدار درباره «فقر یادگیری»
فاطمه مقدس، مشاور وزیر رفاه، در بخش دیگری از این رویداد بر تفاوت میان دسترسی به آموزش و یادگیری واقعی تاکید کرد.
او با اشاره به مفهوم «فقر یادگیری» گفت ممکن است دانشآموز در مدرسه حضور داشته باشد و حتی به پایه بالاتر برود، اما در عمل مهارت و دانش مورد انتظار را کسب نکرده باشد.
به گفته مقدس، فقر یادگیری در دوره آموزش آنلاین به حدود ۷۰ درصد رسیده است. او همچنین اعلام کرد نزدیک به ۴۰ درصد دانشآموزان حداقل سطح یادگیری را ندارند و حدود ۷۰ درصد دانشآموزان در دروس پایه، پایینتر از میانگین جهانی قرار دارند.
مقدس تاکید کرد توسعه پلتفرمهای آموزشی بهتنهایی نمیتواند کیفیت یادگیری را افزایش دهد و اگر الزامات یادگیری در طراحی این پلتفرمها لحاظ نشود، حتی ممکن است شکافهای آموزشی و نابرابری را بیشتر کند.
او همچنین به پیامدهای روانی و اجتماعی آموزش آنلاین و مسائلی مانند اضطراب، افسردگی و وابستگی بیش از اندازه به صفحه نمایش اشاره کرد.
آموزش آنلاین؛ جایگزین مدرسه یا مکمل آن؟
یکی دیگر از موضوعات مطرحشده در این نشست، جایگاه آموزش آنلاین در نظام آموزشی کشور بود. مقدس معتقد است آموزش آنلاین باید دارای چارچوب و ضابطه مشخص باشد و نمیتواند جایگزینی دائمی برای مدرسه باشد.
او با اشاره به کاهش تمایل خانوادهها به ادامه آموزش آنلاین پس از جنگ و برقراری آتشبس، ناپایداری نهاد مدرسه را یکی از چالشهای مهم آموزش و پرورش دانست.
در مقابل، برخی دیگر از فعالان حاضر در نشست تاکید کردند آموزش آنلاین میتواند در شرایطی که امکان حضور دانشآموزان در مدرسه وجود ندارد، بهعنوان مکمل آموزش حضوری مورد استفاده قرار گیرد؛ البته مشروط به اینکه زیرساختهای فنی و آموزشی لازم فراهم باشد.
اسکایروم نیز از اجرای کمپینی با عنوان «معلمِ معلمها» خبر داده است؛ طرحی که در آن معلمهای دارای تجربه موفق در آموزش آنلاین، تجربه و دانش خود را با سایر معلمان به اشتراک میگذارند.
با وجود طرح این مباحث، در نشست «تخته سیاه» هیچیک از مقامات آموزش و پرورش دعوت برگزارکنندگان را برای حضور و گفتوگو با فعالان حوزه آموزش نپذیرفتند.